Uitgelicht

(last update 01-03-10)

Kasteel Radboud

-

Kijken en vooral meedoen

Volgens een legende uit 1517 stond er in de zevende eeuw op de plek aan de Zuiderzee het kasteel van Radboud, koning der Friezen. Resten van dit kasteel zijn nooit teruggevonden, maar aan het eind van de 13e eeuw verrees wel degelijk een sterke burcht in Medemblik aan de Zuiderzee.

Graaf Floris V van Holland liet deze burcht bouwen op een goed verdedigbare plek, die aan drie kanten was omringd door de Zuiderzee. Floris bouwde de burcht als onderdeel van een reeks dwangburchten om de West-Friezen in bedwang te houden. De restanten bij Eenigenburg, iets verderop, getuigen daar ook nog van.

Het is de enige van al die burchten, die grotendeels nog bewaard is gebleven, van deze dwangburcht zijn twee woonvleugels, een vierkante en een ronde toren intact gebleven. De omvang van de oude burcht is nog te zien op het terrein van het kasteel. Het grondplan komt in grote lijnen overeen met dat van het Muiderslot.

Gravure: A. Rademaker anno 1640

Er heeft nooit een adellijk geslacht gewoond in Kasteel Radboud,  het is altijd gebruikt als verdedigingswerk of als toevluchtsoord en moet een sterke burcht geweest zijn. Toen aan het eind van de 16de eeuw in Medemblik stadswallen werden aangelegd verloor kasteel Radboud zijn functie als verdedigingswerk en raakte geleidelijk aan in verval.

Het kasteel werd vervolgens gebruikt als kerk en als onderkomen van de schutterij en raakte nog meer in verval. In 1889 werd het kasteel gerestaureerd door J. van Lokhorst en P.H.J. Cuypers. Dit betekende de redding van het bijna 600-jarig kasteel. In het begin van de vorige eeuw is het kasteel nog gebruikt als kantongerecht.

Foto: Jurgen van der Kooij

De bezoekers krijgen een indruk van hoe het ooit was, wat voor bolwerken nodig waren om je te verschansen als die noeste, drammerige West-Friezen weer eens in opstand kwamen tegen de belastinggelden of andere maatregelen van de Hollandse heersers.

Maar Radboud is inmiddels veel méér dan alleen maar een burcht met dikke muren, kleine raampjes, gangetjes, ridderzaal, torens, enz. kortom, in bescheiden mate toch alles waar een kind van droomt als het om kastelen gaat.

Foto: Jurgen van der Kooij

In het 13e eeuwse kasteel/museum is een bescheiden collectie te zien van allerlei voorwerpen die de historie van het gebouw illustreren. Daarnaast is er een vaste tentoonstelling die een inkijkje geeft in het dagelijks leven in de Middeleeuwen. Die is te bereiken door het beklimmen van een wenteltrap, die in de muur van de toren is gemaakt. Even griezelen in de gevangenis om vervolgens af te dalen naar de wapenzaal waar een kantongerecht uit het begin van de vorige eeuw is ondergebracht.

Op allerlei manieren wordt de bezoekers betrokken bij de geschiedenis van het kasteel en voor wie dat wil, worden er bovendien rondleidingen met gidsen georganiseerd. Geregeld is er ook van alles te doen in en om het kasteel.

Het kasteel is prachtig gelegen aan de IJsselmeerkust, bij de ingang van de Medemblikker binnenhavens. 's Zomers is het vrijwel alle dagen te bezichtigen, 's winters alleen op zondag. En natuurlijk tijdens de schoolvakanties.

Alle informatie, ook de activiteiten die straks in de voorjaarsvakantie op touw worden gezet, is te vinden op de website www.kasteelradboud.nl. Daar is bovendien de geschiedenis van het kasteel te lezen en te zien met allerlei afbeeldingen en illustraties.

Foto: Jurgen van der Kooij

Bronnen:

Noordhollands Dagblad van 25-01-2010

Stichting Kasteel Radboud

Afbeeldingen:

Gravure kasteel Radboud - A. Rademaker omstreeks 1640.

Foto's kasteel Radboud - Jurgen van der Kooij

©2010 Kastelenstichting Holland en Zeeland