Ruïne van Brederode
SANTPOORT - GEMEENTE VELSEN
|
Met Dirk (1205-1231) een jongere broer van Willem, heer van Teylingen, begint de stamreeks van het geslacht Van Brederode. Rond 1282 begon Willem I Heer van Brederode met de bouw van dit kasteel. Ongeveer tien jaar later werd de burcht voltooid. Het kasteel bestond uit drie delen, een rechthoekige burcht met twee woonvleugels en vier hoektorens, met aan de oostzijde een vrij grote voorburcht en een buitenhof. Voor die tijd was het vierkante bouwplan zeer modern. |
|
|
|
|
Tijdens de Hoeksche en Kabeljauwse twisten in 1351, wordt het kasteel belegerd en ingenomen door de Hoek Gijsbrecht van Nijenrode. Waarschijnlijk zijn de resten van het zwaar beschadigde kasteel toen gesloopt. Zeker is dat het in het midden van de 14e eeuw volledig herbouwd werd op oude funderingen. Aan te nemen is, dat het kasteel in 1426 door Haarlemse poorters werd verwoest. Vast staat wel, dat de Van Brederodes het kasteel Batenstein als residentie gebruikte. Het kasteel wordt in 1461 gedeeltelijk hersteld. Na het verval, dat sinds de plundering en brandstichting door Spaanse soldaten in 1573, was opgetreden raakte de ruïne geleidelijk onder het stuifzand van de nabijgelegen Kennemerduinen. Na de dood van Wolfert van Brederode in 1679 verviel het kasteel aan de Hollandse Graven. Later zou de Staat der Nederlanden eigenaar van de ruïne worden. In de 19e eeuw trok men zich het lot van deze restanten aan en werd de ruïne rijksbezit. |
 |
 |
Met de consolidatie, van de door het zand geheel ondergestoven ruïne, wordt in 1862 een begin gemaakt. Tijdens deze werkzaamheden werden meerdere gebruiksvoorwerpen aangetroffen. Een gedeelte hiervan wordt in de donjon van de ruïne tentoongesteld. De poorttoren (6 x 7m) en een deel van de noordelijke vleugel van de voorburcht zijn bewaard gebleven. Het kasteel bevat restanten van drie vierkante hoektorens en een ronde toren. De N.O. toren heeft in de 19e eeuw een nieuw dak gekregen en een gekanteelde borstwering. In de kelder muren van de noordelijke vleugel zijn restanten van twee ovens aangetroffen. Het vormenspel van de ruïne heeft steeds tot de verbeelding gesproken. Tallozen, waaronder ook kunstschilders als Mondriaan en Verwey, bezochten, tekenden of schilderden deze imposante ruïne. |
|
Veel van deze tekeningen en schilderijen zijn door de Kastelenstichting Holland en Zeeland bijeen gebracht in het boekje: De ruïnes van Teylingen en Brederode verbeeld. |
|
|
Dit boekje is geheel gewijd aan de 17e- en 18de-eeuwse topografische afbeeldingen van de kastelen van Brederode bij Santpoort en Teylingen bij Voorhout. De artikelen over Brederode en Teylingen zijn geschreven door respectievelijk drs. Wietske Donkersloot en drs. Wobke Hooites, twee studenten kunstgeschiedenis van de universiteit van Leiden die op dit onderwerp afstudeerden. Veel van het illustratiemateriaal is nooit eerder gepubliceerd. |
 |
|
Overige publicaties over de Ruïne van Brederode
|
|
 |
Dieren in en rond de kastelen Teylingen en Brederode Het boek Dieren in en rond de kastelen Teylingen en Brederode is gebaseerd op de resultaten van de verschillende opgravingen en vondsten die in de afgelopen 150 jaar op beide ruïnes zijn gedaan; beide ruïnes zijn sedert 1995 in beheer bij de Stichting en in de afgelopen periode is veel onderzoek naar de geschiedenis van de kastelen en met name de bewoningsgeschiedenis gedaan. |
|
De archeologie van Teylingen en Brederode In dit boek wordt een verslag gegeven van de resultaten van het wetenschappelijk onderzoek van vondsten, die in de afgelopen anderhalve eeuw zowel op de ruïne van Brederode als op de ruïne van Teylingen zijn gedaan. Veelal raken vondsten over zo'n lange periode verspreid in verschillende verzamelingen of raken verloren waardoor de onderlinge samenhang of betekenis niet meer bestudeerd kan worden; onderzoek van jaren heeft tot resultaat gehad dat het belangrijkste deel van de gevonden objecten van de Ruïnes van Teylingen en Brederode weer bijeen zijn gebracht. |
 |
|
6 maart t/m 1 november Expositie op de ruïne van Brederode Tentoonstelling over Yolande van Lalaing |
|
 |
De Kastelenstichting Holland en Zeeland werd op 29 mei 1985 opgericht. In 2010 bestaat zij dus 25 jaar, en dat moet gevierd worden. De aandacht voor Yolande, één van de bewoners van Brederode, is toepasselijk in het kader van het onderhavige jubileum. Sinds 1995 beheert de stichting immers de kasteelruïnes van Teylingen en Brederode. De tentoonstelling op Brederode, evenals het jaarboek 2009 over Yolande, passen dan ook prachtig binnen het streven van de stichting om meer aandacht te geven en te genereren voor de beide ruïnes door zo veel mogelijk aspecten te belichten van het kasteel en van het leven op een kasteel. Yolande van Lalaing was echtgenote van Reinoud II van Brederode en de laatste adellijke kasteelvrouwe van Brederode. Zij leefde van 1422 tot 1497. |
|
Ruïne van Brederode, Velserenderlaan 2, 2082 LA Santpoort.
Info: Beheerders: dhr. G. Brouwer en mw. A. Dijkstra tel: 023 5378763
|
|
|
|
Open: Woensdag t/m zondag 10.00 tot 17.00 uur
Gesloten: 1 november tot 1 maart Voor groepen op afspraak wel geopend.
Toegangsprijzen: Volwassenen € 3,00 Kinderen t/m 12 jaar €1,50
Begunstigers K.S.H.Z. vrij entree. |
|
Brederode in propagandafilm padvinderij 1947 |
|
|
Ridders Zonder Harnas 1/5 (1947) Ridders Zonder Harnas 2/5 (1947) Ridders Zonder Harnas 3/5 (1947) |
Op YouTube staat een korte film waarin de ruïne van Brederode een rol speelt. Het gaat om een Nederlandse speelfilm uit 1947 over de padvinderij. De film heet: ‘Ridders zonder harnas’ en gaat over de activiteiten van padvinders. De afleveringen waarin Brederode voorkomt zijn de afleveringen drie en vier. In deze afleveringen gaat een groep padvinders kamperen. Eén van de jongens kan ’s nachts niet slapen, kruipt z’n tent uit en vindt een oude kasteelruïne waarin een ridder en zijn schildknaap al 500 jaar liggen te slapen na een iets te sterk slaapdrankje te hebben gedronken. Met dank aan Jeroen Drenthe |
