Herstel oranjerie Weizigt

Woningbouwcorporatie Woonbron gaat Oranjerie Weizigt naast haar Dordtse kantoor restaureren en verplaatsen naar het Weizigtpark. Zo kan het zwaar verwaarloosde rijksmonument behouden blijven en een nieuwe functie krijgen.

Woonbron heeft daarvoor een monumenten vergunning aangevraagd. De afgelopen twintig jaar pleegde de corporatie geen onderhoud aan het gebouw, waardoor het ernstig in verval is geraakt. Het pleisterwerk brokkelt af, de muren zitten vol scheuren en het dak lekt.

In december dreigde de gemeente om Woonbron via een aanschrijving te dwingen de restauratie op te pakken. Probleem is echter dat Oranjerie Weizigt vlak naast het spoor staat en daar geen nieuwe functie kan krijgen. Daarom kiest Woonbron voor verplaatsing naar het naastgelegen Duurzaamheidscentrum Weizigt in het park. ,,We demonteren het gebouw en bouwen het daar weer op. Tegelijkertijd knappen we het casco op en brengen alles terug in originele staat’’, vertelt Hans Böse van Woonbron.

Theehuis

Woonbron verwacht in de eerste helft van 2018 te beginnen. Welke nieuwe functie het daarna krijgt, staat nog niet vast. Eerder werd gedacht aan een theehuis, maar volgens Böse mogen gemeente en Weizigt dat bepalen.

De gemeente is blij dat de corporatie in beweging komt. De aanschrijving is van tafel. ,,De druk heeft gewerkt, al is Woonbron geen onwillige eigenaar’’, zegt woordvoerder Mark Benjamin. De gemeente heeft zelf nog enkele waardevolle onderdelen van de oranjerie in depot.

Het pand hoorde bij Landgoed Weizigt, dat sinds 1882 in bezit was van de familie De Roo. Een nicht van de familie met een voorliefde voor tuinieren huurde in 1838 tuinarchitect Jan David Zocher jr. (1791-1870) in, die destijds ook Landgoed Dordwijk en het Amsterdamse Vondelpark herinrichtte. Zocher legde een Engelse landschapstuin aan met een oranjerie, waarin kwetsbare exotische planten tijdens de wintermaanden werden neergezet. Tegen de oranjerie werd in 1886 een washuisje aangebouwd. Ook dat verhuist mee.

AD-1-06-2016 – Foto: A.Speelman


Geduld is op voor herstel oranjerie

De oude oranjerie bij het Dordtse Weizigtpark verkeert in extreme staat van verwaarlozing omdat Woonbron al twintig jaar geen onderhoud heeft gepleegd aan het rijksmonument. Het geduld van de gemeente Dordrecht is op.

De gemeente gaat de woningbouwcorporatie via een aanschrijving dwingen het gebouw bij het Weizigtpark op te knappen en van de ondergang te redden. Het pleisterwerk brokkelt af, de muren zitten vol scheuren en de dakbedekking die over het originele glazen dak is gelegd, lekt.

,,Het dak is nu niet waterdicht. Woonbron moet iets van een zeil of tent spannen om te zorgen dat het monument de winter doorkomt”, stelt Jeanine Katsman van monumentenzorg. De oranjerie (overdekte wintertuin) was onderdeel van Landgoed Weizigt van de familie De Roo, nu het gelijknamige stadspark. Het rijksmonument werd in 1838 gebouwd door de bekende tuinarchitect Jan David Zocher jr. (1791-1870).

Toen de spoorlijn in 1872 werd aangelegd, kwam de oranjerie vlak naast het spoor te liggen. Daarom is het moeilijk om er in deze tijd een nieuwe bestemming voor te vinden. De familie De Roo verkocht het landgoed in 1942 aan de gemeente.

Het herenhuis uit 1794 dat naast de orangerie staat, was ooit in gebruik als sanatorium en wordt sinds 1988 gebruikt als kantoor voor Woonbron.

Over een nieuwe functie of een verplaatsing van de naastgelegen oranjerie wordt al twintig jaar tevergeefs nagedacht. Woonbron overweegt om het monument na restauratie een kantoorbestemming te geven of het hele pand af te breken en weer op te bouwen als theehuis in het park.

De welstandscommissie is verbaasd dat Woonbron het monument zo erg heeft laten verpauperen. ,,Je moet je als woningbouwcorporatie schamen dat je het zover laat komen”, aldus commissievoorzitter Edwin Orsel. De commissie heeft groen licht gegeven voor de aanschrijving.

Woonbron hoopt voor die tijd een oplossing te hebben. ,,We zijn nog in gesprek met de gemeente”, zegt woordvoerder Hans Böse. ,,Uiteindelijk hebben we allemaal hetzelfde belang, namelijk dat de oranjerie wordt opgeknapt en een goede functie krijgt. Maar het is een vrij complexe zaak.”

AD-7-12-2016, door: André Oerlemans – Foto: A.Speelman